Moeders van overleden kindjes zoeken lotgenoten

Britta Alink

LEERDAM - De reacties op overleden kindjes kunnen heel wisselend zijn. 'Ach meid, kop op, je bent nog zo jong', of 'Gelukkig heb je al een kind, dan doet het wat minder zeer' of 'Zet je er maar overheen, je bent zo weer zwanger'. Maar er zijn ook mensen die het wel begrijpen en die wel meeleven. Dat hebben de Leerdamse Jannie Jagessar-Sluijk (23 jaar) en Debby de Hoogh (21 jaar) ervaren toen ze allebei na ruim 22 weken zwangerschap hun dochtertjes verloren. "Familie en vrienden hebben fantastisch gereageerd en zijn nog steeds heel lief", vinden ze allebei. Toch hebben de twee vriendinnen nu behoefte aan contact met andere moeders, die dezelfde ervaring hebben.

Jannie Jagessar (rechts) laat Debby de Hoogh het plakboek zien met de foto's van haar overleden dochtertje Larissa, de tientallen kaartjes en andere herinneringen.(foto: Jos Waltheer).

Jannie Jagessar raakte eind 1997 zwanger. Ze woonde nog thuis en was met haar vriend Remon (inmiddels echtgenoot) nog niet eens op zoek naar een eigen woning. De zwangerschap kwam dus ongepland, maar was wel zeer gewenst. "Na acht weken had ik een bloeding en ik had erg veel last van buikpijn", vertelt Jannie. "Achteraf denk ik dat het toen al niet goed zat, maar we hebben er niet veel aandacht aan geschonken. We hadden inmiddels een huisje op het oog en ook al spulletjes gekocht voor de babykamer. Op 27 april kreeg ik ontzettende menstruatiepijn en ik voelde me heel beroerd. De pijn werd steeds heftiger. Volgens de verloskundige klopte het hartje goed, maar bij inwendig onderzoek bleek dat ik al volledige ontsluiting had. De vliezen waren nog niet gebroken." Tot nu toe was alles rustig verlopen, maar op dat moment sloeg de paniek toe. De ambulance werd gebeld, Jannie's vriend moest meteen komen. "Ik lag een paar minuten alleen en dacht 'nou is het foute boel'", weet Jannie nog goed. "Ik mocht niet eens meer lopen, ze hebben me op de brancard de trap af gedragen. Ik dacht steeds 'als ik maar in het ziekenhuis ben, dan komt alles goed'. Ik was 's avonds om half twaalf in het ziekenhuis en om kwart over drie braken de vliezen. De weeën hielden toen op. Ik dacht dat we het nog wel zouden redden. Maar een kwartier later begon het weer en om tien voor zeven werd Larissa geboren. Tijdens de bevalling is ze overleden. Mijn vriend, mijn ouders en mijn schoonouders waren erbij. Iedereen huilde en ik wilde helemaal niks. Ik lag maar te staren. Ik wilde haar ook niet zien. Maar mijn moeder en vriend zeiden 'ze is zo mooi' en toen ik even later even met haar alleen was, ging ik pas beseffen wat er gebeurd was."

Hoop en vrees

Het verhaal van Debby lijkt op dat van Jannie. Debby was vorig jaar in verwachting van een dochtertje. Het was haar tweede kindje; haar zoontje Damian is nu 2,5 jaar. "Op 3 december brak het vruchtwater om half zes 's morgens. Een paar uur later was ik in het ziekenhuis. Er was geen vruchtwater meer, maar mij werd verteld dat het soms toch nog goed komt en ik mocht weer naar huis. Ik lag daar echt tussen hoop en vrees, ik was zo bang. Om half zes 's avonds begon de bevalling en ik ging met mijn verloofde Robert en mijn moeder weer terug naar het ziekenhuis. Om tien over elf is Kiomi geboren. Ze heeft nog twintig minuten geleefd en is in mijn armen gestorven. Ze was zo mooi, ze bewoog met haar armpjes, maar ze werd langzaam koud. Op het laatst zag ik een lachstuipje en toen dacht ik, 'zo is het goed'."

Overlijdensbericht

Debby en Jannie mochten allebei hun overleden kindje mee naar huis nemen. Ze kijken met gemengde gevoelens terug op de periode na de bevalling. Aan de ene kant is daar de zorgzaamheid van het ziekenhuis en de verloskundigenpraktijk Leerdam en de liefdevolle opvang door familie en vrienden. Aan de andere kant is daar natuurlijk het grote verdriet en de begrafenis. "De begrafenisondernemer was heel lief en begripvol", vinden ze allebei. Debby had achteraf gezien toch graag een overlijdensbericht in de krant willen plaatsen en kaartjes willen versturen: "Ook had ik zelf graag het grafje dichtgegooid. Nu hoor je dat vooral in de Randstad er heel veel mogelijk is als er baby'tjes worden begraven. Als ik het over moest doen, dan had ik er meer aan gedaan." De emoties in die dagen waren heel sterk. "Ook bij deze bevalling moet je knokken", legt Debby uit. "Maar normaal gesproken krijg je na afloop de hoofdprijs. Ik leefde na de bevalling in een soort roes. Je bent wel heel verdrietig, maar toch ook heel blij en trots. Na 22 weken is een kindje al een heel mensje met alles er op en eraan."

Een foto-album en een ingelijst fotootje in de woonkamers van de twee moeders herinneren aan de overleden dochtertjes. Debby ging vrij snel na de vroeggeboorte op zoek naar informatie en naar lotgenoten. Die vond ze onder meer op de website www.lieve-engeltjes.nl, waar moeders met dezelfde ervaring elkaar opzoeken. Via via hoorde ze dat Jannie, die ze alleen van gezicht kende, hetzelfde had meegemaakt. Voor Jannie was de vroeggeboorte al een aantal jaren geleden en inmiddels was ze, na een moeizame en riskante zwangerschap, moeder van een prachtige dochter, Shenice, die nu 3,5 jaar is. Toen Debby Jannie op straat tegenkwam, sprak ze haar aan. "Ik moet je wat vragen", zei ze tegen me, herinnert Jannie zich. "En toen begon ze te huilen. Ik schrok me rot. Maar we hebben toen wel elkaars telefoonnummer opgeschreven en zijn elkaar gaan opzoeken". Een nieuwe tijd brak aan. Vooral voor Jannie, die het verdriet jarenlang een beetje op de achtergrond hield. "Familie en vrienden zijn nog steeds heel erg lief", vertelt ze. "En het is echt heel toevallig dat Shenice op dezelfde dag jarig is als ons eerste dochtertje is geboren en overleden. Iedereen houdt daar rekening mee. De ochtend is voor Larissa, de middag en avond vieren we Shenice's verjaardag. We mogen Larissa niet vergeten, maar Shenice mag er niet onder lijden".

Heel eng

De twee jonge moeders hebben enorm veel steun aan elkaar. "Hoe moet je reageren op een moeder die haar kindje verloren is?", zegt Debby. "Sommige mensen vinden de foto's heel eng en ik kan ze dat niet verwijten. Als ik het zelf niet zou hebben meegemaakt, zou ik het ook heel eng vinden en er misschien niet over willen praten. Maar het is heel fijn om te horen dat Jannie soms dezelfde gevoelens heeft als ik. Ik herken haar verdriet en haar boosheid. Ook via het internet hoor ik dezelfde verhalen."

Nu de twee vrouwen de publiciteit hebben gezocht, wil dat beslist niet zeggen dat ze 'over het verdriet heen zijn'. Integendeel. "Het lukt me nu soms om niet te huilen als ik er over praat", zegt Jannie. "Het beheerst mijn leven niet meer zo als in het begin. Toen ging ik wel drie keer per dag naar het kerkhof om te kijken of de kaarsjes nog wel branden. Ik was woest als er een torretje over haar grafje kroop. Nu ga ik alleen nog maar als ik er echt behoefte aan heb. Maar ik denk elke dag aan Larissa, dat gaat nooit meer over". Debby kan dat beamen: "Het verdriet slijt een beetje. Maar ik mis haar nog wel elke dag."

Jannie en Debby hopen via dit artikel in contact te komen met moeders die hetzelfde hebben meegemaakt en hun verhaal willen delen. Ze hopen een lotgenotengroep op te richten, die bijvoorbeeld elke twee maanden bij elkaar komt. "Sommige vrouwen praten er met niemand over", weten de twee. "Ook zij zijn welkom bij ons, want we houden alles wat besproken wordt voor ons." Jannie is bereikbaar via: 0345-611803 en Debby via: 0345-536049.

De tijd vliegt
De tijd staat stil
Wat ben je ver weg
Een foto aan de muur
Een plaatje in mijn hart
Het lijkt iets uit een ver verleden
Maar het gemis voelt aan
als de dag van gisteren.....

Zowel Debby als Jannie halen veel troost uit bovenstaand gedichtje. Meer gedichtjes staan op http://www.lieve-engeltjes.nl.

Dit artikel is gelezen in: Het Kontakt Edities bv, 30 september 2002